Khi chọn ngành học ở Anh, câu hỏi muôn thuở với du học sinh Việt vẫn là: nên theo đuổi các ngành Khoa học, Công nghệ, Kỹ thuật và Toán học (STEM) hay những chương trình Kinh doanh “hot” tại các trường top đầu? Cả hai lĩnh vực đều hứa hẹn sự nghiệp quốc tế, nhưng cơ chế định cư sau tốt nghiệp, mức lương khởi điểm và khả năng xin visa làm việc dài hạn lại có những khác biệt đáng kể. Bài viết này sẽ đào sâu số liệu thực tế để giúp bạn có bức tranh rõ ràng nhất.
Graduate Route và “đòn bẩy” cho sinh viên STEM
Nhiều bạn hiểu nhầm rằng sinh viên STEM được hưởng riêng một lộ trình 3 năm ở lại làm việc sau khi tốt nghiệp. Thực tế, chương trình Graduate Route của Anh áp dụng chung cho tất cả sinh viên quốc tế hoàn thành bậc học tại một cơ sở giáo dục được công nhận: 2 năm cho bậc Cử nhân hoặc Thạc sĩ, và 3 năm cho bậc Tiến sĩ – không phân biệt ngành học. Vậy vì sao STEM vẫn được xem là “cửa sáng” về định cư?
Lợi thế nằm ở bước chuyển tiếp từ Graduate Route sang visa Skilled Worker. Với lộ trình 2 năm, bạn có thời gian tìm việc và tích lũy kinh nghiệm mà không cần nhà tuyển dụng bảo lãnh ngay. Tuy nhiên, để ở lại lâu dài sau khi Graduate Route kết thúc, bạn buộc phải chuyển sang visa Skilled Worker, và đây chính là điểm mấu chốt tạo ra sự chênh lệch giữa hai khối ngành.
Nhiều vị trí trong khối STEM—đặc biệt là kỹ sư, chuyên gia phân tích dữ liệu, nhà phát triển phần mềm, nhà khoa học máy tính—có mức lương khởi điểm cạnh tranh và dễ đạt ngưỡng £38.700/năm sau 2-3 năm kinh nghiệm. Trong khi đó, các vị trí Kinh doanh như marketing cơ bản, nhân sự, quan hệ công chúng thường có mức lương khởi điểm thấp hơn, dẫn đến việc khó đáp ứng yêu cầu visa Skilled Worker.
Theo thống kê của Complete University Guide 2026, mức lương trung bình 15 tháng sau tốt nghiệp cho thấy sự khác biệt rõ rệt. Sinh viên tốt nghiệp ngành Khoa học Máy tính đạt mức trung bình £32.000, trong khi Kỹ thuật là £31.500. Ở khối ngành Kinh doanh, Tài chính & Kế toán ghi nhận mức £28.000, Quản trị Kinh doanh là £26.000, và Marketing có mức thấp nhất với £24.000.
Bảng So sánh: STEM vs Kinh doanh tại Anh
Về học phí, các chương trình Cử nhân STEM thường dao động từ £22.000 đến £35.000 mỗi năm, cao hơn đáng kể so với mức £16.000 đến £28.000 của khối ngành Kinh doanh. Ở bậc Thạc sĩ, STEM có học phí từ £24.000 đến £38.000, trong khi Kinh doanh nằm trong khoảng £18.000 đến £35.000. Mức lương khởi điểm cũng phản ánh sự chênh lệch này: sinh viên STEM thường nhận được từ £28.000 đến £35.000, còn sinh viên Kinh doanh khởi điểm ở mức £22.000 đến £29.000. Cơ hội đạt được visa Skilled Worker được đánh giá là cao đối với khối STEM vì dễ đáp ứng ngưỡng lương £38.700, trong khi khối Kinh doanh chỉ ở mức trung bình và thường đòi hỏi sự thăng tiến. Nhu cầu thị trường lao động Anh đang thiếu hụt nhân lực STEM như Kỹ sư, IT, Data, còn lĩnh vực Kinh doanh lại có tính cạnh tranh cao với lượng lớn ứng viên. Cả hai khối ngành đều được hưởng 2 năm theo chương trình Graduate Route. Xét về danh tiếng trường, các đại diện STEM hàng đầu trong bảng xếp hạng QS mới nhất bao gồm Imperial College London ở vị trí thứ 2 và UCL ở vị trí thứ 9, trong khi khối Kinh doanh nổi bật với các trường chuyên ngành như London Business School (LBS) và LSE.
Nên Chọn Ngành Nào?
Bạn nên chọn STEM nếu mục tiêu của bạn là định cư lâu dài tại Anh, bạn có thế mạnh về toán học và tư duy logic, bạn mong muốn một mức lương khởi điểm cao, hoặc bạn ưu tiên sự “an toàn” về điều kiện visa. Ngược lại, Kinh doanh sẽ là lựa chọn phù hợp hơn nếu bạn dự định trở về Việt Nam đảm nhiệm các vị trí quản lý, bạn có kỹ năng giao tiếp và thương thuyết tốt, bạn ấp ủ giấc mơ khởi nghiệp, hoặc bạn đề cao sự linh hoạt trong con đường sự nghiệp của mình.
Phân vân giữa STEM và Kinh doanh? Chat UNILINK để cùng phân tích hồ sơ của bạn—góc dưới phải.
Bài viết liên quan:
- Graduate Route Visa: Cách Ở lại Anh Sau Tốt nghiệp
- Hướng dẫn Du học Anh Toàn diện 2026
- Mức lương Tốt nghiệp theo Quốc gia
Câu hỏi Thường gặp (FAQ)
Hỏi: Sinh viên Việt Nam có lợi thế gì khi chọn STEM ở Anh? Nền tảng toán và khoa học của sinh viên Việt Nam thường vững. Thêm vào đó, người Việt được đánh giá cao về tính chăm chỉ và kỷ luật—phù hợp với các ngành STEM đòi hỏi sự kiên trì.
Hỏi: Có thể học STEM xong làm Kinh doanh không? Rất phổ biến. Nhiều công ty công nghệ, tài chính tuyển dụng sinh viên STEM cho vị trí phân tích, tư vấn quản lý. Bằng STEM + kỹ năng kinh doanh là combo mạnh.
Hỏi: Học bổng cho STEM có nhiều hơn Kinh doanh không? Có. Các trường Anh thường có nhiều học bổng cho STEM hơn, đặc biệt là bậc Thạc sĩ và Tiến sĩ, do nhu cầu nghiên cứu cao.
UNILINK—MARA & QEAC. Tư vấn chọn ngành MIỄN PHÍ.